در سالهای اخیر با افزایش توجه به سبک زندگی سالم، انتخاب نوع غذا و محل تهیه آن اهمیت بیشتری پیدا کرده است. بسیاری از افراد میان سفارش از مراکز تهیه غذای معمولی و استفاده از خدمات تخصصی دچار تردید میشوند. در این مقاله با مقایسه کترینگ رژیمی با سایر مراکز تهیه غذا، به بررسی تفاوتها در کیفیت مواد اولیه، میزان کالری، نحوه طبخ و ارزش غذایی میپردازیم تا بتوانید آگاهانهتر و متناسب با اهداف سلامتی خود تصمیم بگیرید.
ممکن است سوال بالا ادامهی سلسله سوالاتی باشد که این روزها دغدغه فکری شما باشد:
و بسیاری از سوالاتی از این قبیل که در سطح زیرین معنایی، اشاره به ضرورت توجه به مفهوم سلامتی و سبک زندگی صحیح دارند.
معمولا افرادی که به منظور بهره مندی از غذای سالم و رژیمی به دنبال کترینگ های رژیمی می گردند به دو گروه تقسیم می شوند،
همانطور که میبینیم هر دو طیف دغدغهای مشترک دارند و آن چیزی نیست جز سلامتی، بزرگترین سرمایهای که از بدو تولد در اختیار اکثر ما انسانها به صورت رایگان گذاشته شده است و تمام لذت های این دنیا زیر سایه این سرمایه گرانبهاّ، مفهوم و ارزش پیدا میکنند. اما ببنیم تعریف سلامتی از نظر سازمان بهداشت جهانی (who) چیست؟
سازمان بهداشت جهانی تعریف کوتاه و پیچیده و عمیقی دارد: “سلامتی یا تندرستی را در برخورداری از آسایش کامل جسمی ، روانی و اجتماعی و نه فقط نداشتن بیماری و نقص عضو” می داند. آسایش و آسودن با آنکه یک کلمه ی ساده است اما در زندگی واقعی بسختی میتوان آن را به دست آورد، مثالی ساده: افراد بسیار موفق و بهره مندی را می بینیم که در عین برخورداری از موهبت های مالی، خانوادگی و اجتماعی و حتی شهرت از نظر درونی با مشکلات بسیاری دست و پنجه نرم می کنند و به اعتراف خودشان آرامش کافی در زندگی ندارند. پس آسایش همانطور که می بینیم تنها به یک عامل بستگی ندارد و عوامل زیادی چه در بیرون و چه در درون ما در بودن یا نبودن آن اثر دارند.
جالب است بدانید غذایی که میخوریم مستقیم بر هر سه وجه جسمی، روانی و اجتماعی ما تاثیر می گذارد و در عین حال انتخاب غذایی ما میتواند به شدت از هر سه این وجوه تاثیرپذیرد. فردی را در نظر بگیرید که با خوردن غذاهای چرب و پرکالری نظیر فست فودها و نوشیدنیهای پر قند به شدت دچار بیماری چاقی است این فرد هم از نظر بدنی از اضافه وزن رنج می کشد، هم از نظر روانی دچار حس شرمندگیست از زیاده رویهای غذایی و ناتوانی از مهار خود در خوردن و هم در اجتماع بار منفی زیادی را حمل می کند در مقابل بار تبلیغاتی که پیرامون ورزش، بدن های تراشیده و … صورت می پذیرد. اما از سوی دیگر تاثیر پذیری به چه شکل اتفاق می افتد؟ بر اساس حجم بالای غذای دریافتی سیستم هشدار گرسنگی بدن زود به زود پیغام گرسنگی میدهد، ذهن شرمندهی او برای فرار از این شرمندگی به دنبال ایجاد احساس خوب می گردد پس بلافاصله سیستم پاداش مغز او فرمان خوردن غذاهای چرب و لذیذ را می دهد که بلافاصله در شما حس لذت و رضایتمندی ایجاد میکند و اجتماع براحتی از طریق یک اپلیکیشن بهترین پیتزا ها، مرغ سوخاری ها، چلوکباب ها یا چلو ماهیچه های چرب را در سریع ترین زمان در اختیار شما قرار میدهد. و این چرخه بیهوده تکرار هر روز اتفاق می افتد و سبب بیماری های وحشتناکی نظیر، دیابت های نوع 3، بیماری های قلبی، کبد، ساییدگی مفاصل، افسردگی ناشی از چاقی و… می شود.
اما شاید بعد از این توضیحات این سوال به ذهنتان خطور کند که چگونه می توانم وعدههای سالمی داشته باشم؟
اگر در اینترنت واژه بشقاب کامل را جستجو کنید، متوجه می شوید که بسیاری حالت های مختلف برای وعده های روزانه توضیح داده شده است، از اینکه بشقاب خود را به سه، چهار یا بیشتر تقسیم کنیم و هر بخش را به یک گروه از مواد غذایی اختصاص دهیم و اسم ها و اصطلاحاتی خاص که روی هر یک از این رویکرد ها گذاشته شده است. اما در یک توصیف ساده می توان یک وعده کامل یا سالم را وعده ای دانست که “به روش سالمی طبخ شود و بخشی از مواد مورد نیاز بدن را در حجمی متعادل تامین کند.
روشیست که در آن به دمای پخت، مدت زمان پخت، تازگی مواد و به ویژه روغن به عنوان یک قاتل خاموش و حذف قند های ساده و کربوهیدرات های تصفیه شده به عنوان عوامل چاق کننده و بدون خاصیت مفید و جایگزین کردن آن با کربوهیدرات های پیچیده و غلات های تصفیه نشده به شدت اهمیت داده می شود.
می توان از کربوهیدرات ها، پروتئین ها، سبزیجات، مغز ها و دانه ها به عنوان مواد مورد نیاز بدن یا سوخت ارگان ها یاد کرد و بخشی از ویتامین ها و چربی های مفید مورد نیاز بدن می تواند از همین مواد پایه جذب و تامین گردد.
برای تشخیص حجم کالری مورد نیاز بدنمان بهتر است به مشاورین تغذیه مراجعه کنیم، آن ها با بهره گیری از شاخص توده بدنی BMI و دستگاه های آنالیز اندام و سوابق سلامت و نتیجه آزمایشات ما، میزان کالری مورد نیاز روزانه را تعیین خواهند کرد. هر یک از ما در طول روز فعالیت های متفاوتی داریم برخی از افراد بسته به ماهیت کار ممکن است فعالیت جسمی کمتری داشته باشند نظیر کارمندان شرکت ها و افرادی که بخش عمده ای از زمان کار خود را پشت میز به سر می برند، برخی دیگر ممکن کارشان توام با فعالیت های فیزیکی باشد نظیر مربیان، ارائه دهندگان تمامی خدمات فنی، ورزشکاران و… . بسته به نوع انرژی ای که در طول روز مصرف می کنیم و شاخص توده بدنی، کالری مورد نیاز بدنمان متفاوت و منحصرد خواهد بود.
حال که با مفهوم یک وعده سالم و یا یک ظرف کامل آشنا شدیم می توانیم ببینیم وجه تمایز یک کترینگ رژیمی با سایر کترینگ ها در چیست؟
در یک توصیف ساده میتوانیم بگویم که محصول یک کترینگ رژیمی بایستی ضرورتا هر سه رکن بنیادین یک وعده سالم را دارا باشد، به چه علت؟! به این خاطر که اگر در تحقق هریک از موارد فوق یعنی سبک پخت، مواد مورد استفاده و حجم غذا سهل انگاری ای صورت پذیرد شما به هدف وزنی تان نخواهید رسید.
اما بیایید کمی جزئی تر به موضوع نگاه کنیم و فرض کنیم که برای یکی از وعده های -روزمان فرقی نمی کند، صبحانه، ناهار یا شام- تصمیم گرفته ایم که سفارشی را ثبت کنیم و ببینیم بعد از سفارش ما از نظر فرآیند های پخت پز چه اتفاقاتی خواهد افتاد تا سفارش آماده شود و به دست ما برسد.
یکی از موارد مهم در مقایسه کترینگ رژیمی : به اندکی تامل بین گزینه هایی که پیش روی ماست متوجه خواهیم شد دسته بندیهای متنوعی برای سفارش غذایمان داریم که همه با آنها آشنا هستیم. مثلا ممکن است با باز کردن گوشیمان و جستجوی رستوران لیستی از انواع غذاهای سنتی نظیر انواع چلو خورشت ها، چلو کباب ها و سوپ ها و آش ها، غذاهای فرنگی: نظیر انواع پیتزا، سوخاری و ساندویج ها، پاستا و استیک ها و انواع سالاد ها به چشممان بخورد. فرقی نمی کند انتخاب ما کدام یک از این غذا ها باشد، نکته مهم این چه مقدار و از چه نوع روغنی در غذایی که ما سفارش دادهایم استفاده شده است؟ بسیار رایج است و بارها همه ما در صفحه اینستاگرام خود در تبلیغات رستورانها دیدهایم که بعد از آماده سازی غذا یک ملاقه کره آب شده هم به عنوان امضای خاص آن رستوران بر روی ظرف غذا ریخته شده و صاحب رستوران هم با عشق فراوانی در حالی که به دوربین نگاه میکرده این جمله را گفته است که ” بمب مزه رو فقط در رستوران عمو فلانی تجربه کن” و این اتفاق عادی است چون رسالت این رستورانها صرفا تولید حس لذت و رضایت در شماست برای ایجاد حس عادت و وفاداری که این خود یکی از اصول کسبوکار است و در تمامی کسبوکارهای غیر غذایی نیز اتفاق می افتد و نفس این تکنیک هیچ گونه ایرادی ندارد بلکه مادهای که برای ایجاد حس رضایت استفاده میشود برای شما ضرر دارد. زیرا ما میدانیم تمامی روغنهای اشباع نشده و روغنهای هیدروژنه و تمامی چربیهای حیوانی که آنها نیز در همین دستهبندی قرار میگیرند قاتلان خاموشی هستند که به مرور باعث انسداد رگها میشوند و ابتلا به بیماریهای عروق کرونری قلب میشوند. شما نمیتوانید که از یک مرغ سوخاری یا سالاد سزار با فیله سوخاری انتظار داشتهباشید که در این نوع روغنها طبخ نشدهباشد. نمیتوانید در حالی که در کنار جگر دنبه سفارش دادهاید یا وقتی برای صبحانه مشغول میل کردن یک پرس کله پاچه هستید از این چربیها انتظار داشتهباشید که در دمای اتاق مجددا تبدیل به جسم سخت در رگهایتان نگردند.
برنج، پودر سوخاری و یا آردی که در نان پیتزا یا ساندویج شما استفاده شدهاست از چه نوع غلاتی است تصفیه شده یا تصفیه نشده؟ بدن شما برای کسب انرژی کربوهیدراتها را به گلوکز یا قند خون تبدیل میکند و آن را در بافتهای شما ذخیره می کند، گلوکز منبع اصلی انرژی برای بافتها و سلولها و اندامهای بدن شماست. در فرآیند تصفیه غلات بسیاری خواص مفید آنها از بین میرود و تنها قسمتهای پرکالری و کم خاصیت آن برای بدن ما باقی میماند و این طبیعیست که در هیچ یک از نانهای فانتزی، انواع پودر سوخاری یا نانهای پیتزا و حتی برنج خبری از غلات تصفیه نشده نباشد. تنها به یک علت : ماموریت اصلی ایجاد حس لذت است که مدتهاست به طرز عجیبی به مزه غذا وابسته شدهاست. و این در حالیست که اگر ما ساده و به عنوان ناظر به مفهوم خوردن بنگریم هدف نخستین و اصلی موجوادت از تغذیه، تامین انرژیهای مفید برای اندامشان و انجام فعالیتهای روزانه بودهاست.
در مقایسه کترینگ رژیمی با سایر کترینگها باید تازگی و نوع سبزیجات مورد استفاده را درنظر بگیریم. این بخش خوشبختانه به دلیل حس زیبا پسندی ما انسانها و ارتقا سطح توقع کیفی ما دست نخورده باقی ماندهاست و معمولا به صورت تازه تهیه و سرو میشود اما متاسفانه باز شاهد آن هستیم که همین مواد مغزی نیز با روغنهای اشباع شدهای که در ساختار سسهای مایونز و سایر رسپی سسهای سالاد استفاده میشود سلامت این بخش از غذای ما را نیز به خطر میاندازد.
فارغ از آنکه ممکن است در حین خریداری انواع گوشت هر شخصی بخواهد به منظور کنترل هزینه از گوشتهای ارزان با کیفیت پایین استفاده نماید اما نکته دیگری نیز میتواند وجود داشتهباشد که باز برای سلامت ما خطرناک باشد، و آن حجم چربی استفاده شده در گوشتهاست. زمانی که شما یک فیله مرغ را میل میکنید(که یکی از کم چرب ترین بافتهای گوشتی موجود می تواند باشد) ممکن است با خودتان بگویید که این فیله کمترین میزان چربی را بمن میرساند. اما ممکن است همان فیله در حجم بالای روغن ابتدا مزهدار شدهباشد و سپس در حجم بالای روغن طبخ شدهباشد. به این مورد حالت دیگری هم میتوان افزود زمانی که روغن استفادهشده روغن اشباعنشده بودهباشد. در مثال دیگر انواع غذاهایی را در نظر بگیرید که با گوشتهای چرخشده طبخ میگردند اینکه این گوشتها از چه بخشی از اندام حیوان گرفته شدهاست ران، دست یا بافت زیر دنده!!! در میزان چربی اشباع نشدهای که در گوشت موجود است تاثیر گذار هست و اینکه این گوشت در چه حجم روغن مزه دار شده است و در چه حجم روغن طبخ شدهاست و با چه نوع روغنی طبخ شدهاست نیز تاثیر منفی این گوشت بر سلامتی ما را بیشتر خواهدکرد.
به یمن فراگیر شدن فرهنگ خوردن غذای بیرون در دهههای اخیر، اغلب ما بارها شاهد ظرفهای نیمه تمامی بودهایم که بخشی از برنج و یا سایر اجزای دیگر غذا به صورت اضافه در ظرف رها شده و مشتری رستوران را ترک کردهاست. حتی این تجربه ممکن است بارها برای خود ما در رستوران، محل کار یا سفارشی که در خانه دریافت کردهایم اتفاق افتادهاست، سالانه چندین تن مواد غذایی صرفا به دلیل زیادهروی در سرو پورشنهای غذایی دور ریخته میشود که متاسفانه خود معظلی زیست محیطی را به سبب سوء استفاده از منابع غذایی ایجاد کردهاست. و از طرفی افرادی را هم که به رضایت کامل موفق به اتمام غذایشان شده را هم با معظل چاقی مواجه میکند. وقت آن رسیدهاست که همهی ما در عادات غذایی دو هزار هفتصد سالهمان که بر اساس فرهنگ کشاورزی و دامپروری بنا شدهبود تجدید نظر کنیم و حجم غذای مورد استفاده در هر وعدهمان را منطبق با فرهنگ فعالیتهای بدنی امروزی بروز گردانیم.
چه در غذاهای سنتی نظیر چلو کبابها و چلو خورشتها چه در غذاهای فرنگی مانند پیتزا و ساندویچها ما شاهد آن هستیم که معمولا سهم کربوهیدرات و سپس روغن نسبت به سایر ارکان یک بشقاب کامل بیشتر است و این در حالیست که یک وعده سالم به سبزیجات بیشتر، پروتئین متعادل، چربیهای سالم اندک و کربوهیدرات محدود و به اندازه، نیاز دارد.
با نگاهی کلی به مواردی که در بخشهای گذشته به آن اشاره شد میتوانیم به صورت ساده ماموریت و رسالت یک کترینگ را که در حوزه غذای سالم و رژیمی فعالیت میکند را چنین توصیف کنیم: پایبندی به اصول طبخ و ارائهی یک وعده سالم با تکیه بر تجربه اداره یک آشپزخانه صنعتی و احاطه کامل به مفاهیم علمی سلامت در حوزه علم تغذیه. در کنار این موارد آنچه مهم است کالیبره کردن ذهن کارکنان بخش اجرا از قوانین سایر کترینگها به قوانین حاکم بر یک کترینگ رژیمی میباشد. تمامی این موارد از ارکان مهم و حیاتی یک کترینگ میباشد که نبود هریک از آنها باعث ایجاد خلل در صحت و سلامت محصول نهایی میشود. متاسفانه ما اغلب شاهد آن هستیم با وجود آنکه یک محصول برچسب رژیمی را با خود حمل میکند اما باز در میزان چربی یا کربوهیدرات آن افراط شدهاست که این نشان از عدم دانش علمی آن واحد دارد. یا اغلب افراد یک غذای سالم را به عنوان یک غذای بد طعم میشناسند در حالی که اگر تیم طبخ کننده از دانش فنی کافی برخوردار باشد قطعا یک غذای سالم با طعم طبیعی آن مانند یک غذای خانگی میتواند حس لذت در ذائقه شما ایجاد کند.
در نهایت، مقایسه کترینگ رژیمی با سایر کترینگها نشان میدهد که تفاوت اصلی در رویکرد تخصصی به تغذیه، کنترل کالری، استفاده از مواد اولیه باکیفیت و روشهای پخت سالمتر است. اگر هدف شما کاهش وزن، حفظ تناسب اندام یا داشتن سبک زندگی سالمتر باشد، انتخاب کترینگ رژیمی میتواند تصمیمی هوشمندانه و هدفمند باشد؛ در حالی که کترینگهای معمولی بیشتر بر طعم و تنوع تمرکز دارند تا اصول تغذیهای.
اگر بخواهیم مفهوم سلامتی و آسایش را در یک ترکیب سه گانه ترسیم کرده باشیم، ضلع سوم آن “تعادل” خواهد بود. تعادل در آنچه میخوریم، میاندیشیم و انجام میدهیم. به عنوان یک کترینگ که به مدت ده سال است که منحصرا در حوزه سلامت فعال میباشد به شما توصیه میکنیم که این برداشت قدیمی که یک غذای سالم طعم بد یا اصطلاحا بیمارستانی دارد را فراموش کنید. و حداقل در طول هفته بیش از نیمی از وعدههایتان را اختصاص به طبخ غذاهایی دهید که وعدههای سالمی را برای شما به ارمغان میآورد. زندگی مسئلهای نیست جز “بودن یا نبودن” و انتخاب آن به عهدهی خود ما گذاشته شدهاست، بودن در محیط سالم یا نبودن، بودن در کنار وعدههای سالم یا نبودن. بودن در پرتو آسایش روانی یا نبودن.
